KARDEŞ ŞEHİR BİŞKEK

Hüseyin Kurt

01-09-2014 20:10

30 Ağustos Zafer Bayramını kutladık. Dün de 31 Ağustos yani Kırgızistan'ın bağımsızlığının 23. Yıldönümüydü. Sovyet döneminden sonra Gorbaçov'un 1986'da başa geçmesiyle başlayan siyasal boşluk ve yeniden yapılanma (perestroyka) hareketi sonucunda Kırgızistan Cumhuriyeti 31 Ağustos 1991 günü bağımsızlığını ilân etti. 2009 yılında Kırgızistan'ı ziyaret etme fırsatı bulmuştum. Kırgızistan Çin (Doğu Türkistan), Kazakistan kesişim noktasında.. Bişkek'e gitmiştim ilk olarak. Kırgızistan'ın başkenti. Toplam Kırgızistan nüfusu yaklaşık 6 milyon. Bişkek nüfusu ise 1 milyona yakın. Kazakistan'ın eski başkenti Almatı'ya 240 km uzaklıkta. Taksi ile gidilebiliyor. Vize yok. Ancak uzun süreli kalmak isterseniz vize almanız gerekiyor. Kırgızistan'a indiğimde ilk dikkatimi çeken eski Rus dönemi büyük şapkalı polis ve askerlerin sert mizaçları olmuştu. Kırgızların misafirperverliği kardeş millet olan bizlere çok yakın. Yedirmeden, içirmeden göndermiyorlar anlayacağınız. Yemezseniz de kızıyorlar. Misafiri memnun etmek için ve yemek vermek için bankadan kredi çekenleri bile var diyorlar. O derece yani… Yemekler en az 3-4 postada ve 2-3 saat sürüyor. Sorduğumda bana “bu alışkanlık Sovyet döneminden kaldı. Eskiden bizlerin evlerde bir araya toplanmamız yasaktı. O nedenle bu yemekler ile bir araya gelebiliyorduk” cevabını verdiler. Sovyet baskısında 1800'lerin sonlarında girmişlerdi… Ben, kımız içmedim. Yanlışlıkla da at eti yemediğimi umuyorum… Ama misafirleri için en güzel atlarını kestiklerini biliyorum. Bir Türk olarak çocukluğumuzdan beri “Orta Asya'dan gelmişiz” lafı hep derslerimizde anlatılır, büyüklerimiz söylerdi. İşte oralar “Ana Yurdumuz”… Farklı bir maneviyat oluyor insanın içinde, duygulanıyor insan… Hele o Ala-Too  yani “Tanrı Dağları” yok mu? O bozkırlar, o Atalarımızın at koşturduğu, yurt kurduğu o yerler… Bu duyguyu daha önce hiç yaşamamıştım. Her Türk yaşamalı… Bişkek farklı bir şehir… Planlaması çok iyi yapılmış. Ruslar bu şehri tamamen yeniden kurmuşlar .. Bolşevik askeri önderlerinden Mihail Frunze'nın anısına “Frunze” adıyla anılmıştır. Tüm şehirdeki ağaçlar tek bir merkezden ve sulama kanalları ile sulanıyor. Isınma işini de aynı şekilde çözmüşler. Tüm şehri tek bir merkezden ısıtıyorlar. Şehirde dev bir kalorifer merkezi olan fabrika gibi bir yapısı var. Caddeler, sokaklar, meydanlar mükemmel bir disiplin içerisinde kurulmuş ve planlanmış. Bir mimar ile sohbetimde bana bu şehirleşme modelinin Ruslar'dan değil Almanlar'dangeldiğini, Alman mühendis ve mimarların planladığını anlatmıştı. Bişkek'e çok yakın “Issık Gölü” mutlaka görülmesi gereken bir yer. Dünyanın en büyük 2. Krater gölü. Tam Kazakistan, Çin sınırında… Bişkek'te Sovyet Rusya'nın dağılması sonrasında Türkiye izleri oluşmaya başlamış. Rahmetli Özal döneminde din adamlarımız diyanet aracılığıyla bu bölgeye gönderilmiş ve güzel bir üniversite kurulmuş. Kırgızlar o dönem olan yardımları asla unutmuyorlar. Bizden sonra vehhabiler de bölgeye gitmişler. Onların camileri den ayrı. Zaten mimariden ayır edilebiliyor. “NATO Transit Yük Merkezi Hava Üssü “ vardı o dönem. Stratejik bir bölge olduğundan tüm gözler oralarda yani. Rus, Çin, Türk Coğrafyası üçgeninde bir NATO üssü. ABD'nin savaş uçakları vardı.  Afganistan'a giden ve oradan dönen Uluslararası Güvenliği Destek ve Koalisyon Gücü'nün tüm askerlerinin %98'lik kısmı bu üs üzerinden geçiyordu. Bu aralar kapatılması söz konusu sanırım. Kırgız Kardeşlerimizle olan bir yemekte ben kendilerine “bizler kardeşiz” demiştim. Onlar ise bana “biz kardeş değil, amca çocuklarıyız” demişlerdi. Yani akraba topluluklar, kan bağları, soydaş olduğumuzu biliyorlar. İlginç bir bilgi daha… Manas destanını ezbere okuyan kişiler var. Bunlara “Manascı” deniliyor. Mutlaka canlı dinleyip o enerjiyi hissetmek gerek. Rusya ve Çin zamanında tümkitapları ve kültürel varlıkları sistematik olarak yok etmişler ama Manascılar Manas Destanını ezberleyerek nesilden nesile aktarmışlar. Daha birçok güzel anı ile ayrıldım Kırgızistan'dan… Kültür turları ile gidip görmek gerek. Görmek ve o manevi hazzı yaşamak. Bişkek'i bu kadar anlattım, bir de dipnot; Samsun ile Bişkek kardeş şehir… Herkese iyi bir hafta diliyorum…
DİĞER YAZILARI HANS VE HASAN 01-01-1970 03:00 DEPREM! 01-01-1970 03:00 1943 LADİK DEPREMİ VE SAMSUN 01-01-1970 03:00 DAR GELİRLİ VATANDAŞ VE ÇİFTÇİLER İÇİN EMPATİ YAPMAK! 01-01-1970 03:00 Karadeniz ve müsilaj! 01-01-1970 03:00 TÜRK MİLLETİ’NİN FERASETİNE GÜVENMEYENLER! 01-01-1970 03:00 “FETÖ’NÜN SİYASİ AYAĞI” İŞİ NE OLDU? 01-01-1970 03:00 YARIM AKILLI ULAŞIM 01-01-1970 03:00 DEĞİŞİME HAZIR DEĞİLSENİZ OKUMAYIN! 01-01-1970 03:00 LAFTAN FAZLASI LAZIM! 01-01-1970 03:00 YENİ DÜNYA DÜZENİ VE SOSYAL MEDYA 01-01-1970 03:00 BEĞENİ PEŞİNDE KOŞANLAR 01-01-1970 03:00 BU YEREL SEÇİMLER FARKLI OLACAK 01-01-1970 03:00 EKONOMİK İSTİKRARSIZLIK ve SİVRİ DİLLER 01-01-1970 03:00 “FES TAKMAK GAVUR İŞİDİR” 01-01-1970 03:00 SAMSUN’DA YENİ REJİMİN İLK SEÇİMLERİ 01-01-1970 03:00 YENİ REJİMİN SEÇİMİ 24 HAZİRAN 01-01-1970 03:00 FİİLİYATTAN RESMİYETE YENİ REJİM 01-01-1970 03:00 EKONOMİK ENDİŞELERİMİZ ARTIYOR!.. 01-01-1970 03:00 MİLLİYETÇİLİKTEN ROL ÇALANLAR 01-01-1970 03:00 SEÇİME 27 GÜN KALA SAMSUN SEÇİMLERİ 01-01-1970 03:00 YENİ SİSTEMDE VEKİL HESABI ve LİSTELER 01-01-1970 03:00 BUGÜN 19 MAYIS 01-01-1970 03:00 YETKİ KANUNU ve MİLLET İRADESİ 01-01-1970 03:00 DEVLETİN YAPISINI DEĞİŞTİRMEK 01-01-1970 03:00 AT GÖZLÜĞÜNÜ ÇIKARTIN, DÜZENLEME YAPIN 01-01-1970 03:00 TARIM ŞEHRİ SAMSUN MASALI 01-01-1970 03:00 UTANMAK 30 DAKİKA, PİŞMANLIK BİR ÖMÜR! 01-01-1970 03:00 ÜST AKIL OYUNLARI 01-01-1970 03:00 GÜNDEME DAİR KISA KISA 01-01-1970 03:00 KRALCI AYMAZLAR 01-01-1970 03:00 SEÇİM HAVASINA GİREMEMEK 01-01-1970 03:00 19 MAYIS’IN 100. YILI ve PONTUSCULAR 01-01-1970 03:00 SAMSUN’UN HALİ NE Kİ BAFRA NE OLSUN? 01-01-1970 03:00 ADAMI DİNDEN EDERSİNİZ!.. 01-01-1970 03:00 UNESCO ve KIZILIRMAK DELTASI 01-01-1970 03:00 ‘RESMİLEŞTİ DİKKAT!!’ SAÇMALIĞI ÜZERİNDEN SOSYAL DENEY 01-01-1970 03:00 HAŞLANAN KURBAĞA KEYFİ!.. 01-01-1970 03:00 Samsun’un Karnesi Kırıklarla Dolu!.. 01-01-1970 03:00 İTİRAZ SONUCU DEĞİŞTİRMEZ 01-01-1970 03:00 DÜNYA DİKTATÖRLERE DE KALMIYOR 01-01-1970 03:00 TECAVÜZ KAFALILAR!.. (+18) 01-01-1970 03:00 İÇ GÜVENCİK(!) PAKETİ 01-01-1970 03:00 HALKIN EKMEĞİ 01-01-1970 03:00 KOMŞUNUN SYRİZA'SI 01-01-1970 03:00 AMERİKA’YI TÜRKLER Mİ KEŞFETTİ? 01-01-1970 03:00 DÜNYAYI DEĞİŞTİREN TÜRK ÖĞRETMENLER 01-01-1970 03:00 İZLENİYORSUNUZ… 01-01-1970 03:00 GÖZÜNÜZ ÇIKSIN! 01-01-1970 03:00 GANDHİ’NİN DUASI 01-01-1970 03:00 SUSMARAM… 01-01-1970 03:00 ALMAN USULÜ “İLERİ DEMOKRATİK POLİS” 01-01-1970 03:00 AÇILA (S)AÇILA GELDİK (!) 01-01-1970 03:00 SAVAŞA HAZIR MIYIZ? 01-01-1970 03:00 AH TEZKERE 01-01-1970 03:00 MİLLİ MEB 01-01-1970 03:00 AÇILIMA VALİ 01-01-1970 03:00 KİM DÜZELTECEK 01-01-1970 03:00 BU MİLLET SİZİ KORUR 01-01-1970 03:00 KAYIP KAÇAK İŞLERİ 01-01-1970 03:00 OTORİTEYE BOYUN EĞMEK 01-01-1970 03:00 SAMSUN'UN YATIRIM SORUNU 01-01-1970 03:00 SAĞ-SOL DAVASI 01-01-1970 03:00