Koyunlarda Listeriosis

Koyunlarda Listeriosis her yaşta ortaya çıkabilen sss bozuklukları, septisemin, abort, erken doğumlar, mastitis ve konjuktivitis ile karakterize bakteriyel bir hastalıktır.

Listeriosis Etiyolojisi ve Epidemiyolojisi

Listeriosisin etkeniListeria monocytogenesdir. Gram pozitif (+) olup normal olarak bağırsak florasında bunun bir bakteridir. 5 serotipi ve çok sayıda alt tipi vardır. En yaygın olanı 4B serotipidir. Koyunlarda abortun nedeni seroitp 5 dir. Etken toprakta, dışkıda ve kontamine bitkilerde bulunur. Çevre şartlarına karşı çok dayanıklıdır. Nemli toprakta 1 yıl, koyun dışkısında 16 ay, samanda 7 ay, kuru yerlerde ve gübrelerde 2 yıl kadar canlılığı sürdürebilmektedir. Dezenfektanlara karşı duyarlıdır.Listeria monocytogenesbazen sütle bazen de dışkı ile bulaşır.

Listeriosisin zoonoz olduğuna dair kaynaklar vardır. Beslenme yetersizliği, transport, hava alarak ph 5 in üstünde olduğu ve mantarlaşmaya müsait olan mısır ve çayır silajları etkenin üremesine uygun bir ortam sağlar. Morbidite yaklaşık olarak %10 civarındadır. Abort yapan hayvanlar ölmezler. Ancak septisemi ve meningoensefalit formu %100 öldürücüdür. Ensafalit formunda ağız mukozasından N. trigeminus yolu ile olur.

Listeriosisin Klinik Semptomları

Koyunlarda Listeriosis vücut direncinin kırıldığı kış aylarında daha çok gözlenir ve klinik olarak 3 formu vardır.

1- Meningoensefalitik Formu;En fazla görülen formudur.

Hastalık koyunlarda 3-4 gündür ve genellikle ölüm şekillenir.
Başlangıçta ani vücut ısısında artış 40-42 derece
Arka bacaklarda zayıflık ve paraliz
Hasta hayvan sabit objelere başını dayar (Pushing Sendromu)
Tek taraflı fasial felç
Durgun ve uyku hali vardır
Çene felci sonucu yemlerin uzun süre ağızda durması
Bazı olgularda dilde hipotoni
Nadiren küçük çaplı daire çizerek dönerler(Circling Disease)
Yan taraftan düşme ataksileri
Starbismus ve nystagmus
Bazı koyunlarda ön bacaklarda parezis ve paralizis oluşabiliyor
Ölüm solunum yetmezliği sonucu oluşur

2- Abort Formu;

Abort gebeliğin 12. haftasından itibaren görülmeye başlar
Eğer fötüs atılamazsa septisemi sonucu ölüm gerçekleşir
Hastalık aynı sürüde yıllarca tekrar görülebilir
Listeria noviiye bağlı abortlar olduğu da bilinmektedir

3- Septisemik Formu;

Genellikle genç hayvanlarda görülür
Sinir sistemi belirtisi gözlenmez
Depresyon
Halsizlik
Aşırı zayıflama
Yüksek ateş
Hepatik nekroz
Gastroenteritis
Kornea bulanık
Solunum güçlüğü
Hafif opistotonus
12 saat içinde genelde ölüm şekillenir

Ayırıcı Tanı

Ketonürinin saptanmamasıylaKetozisden
Ateş, dönme hareketi, tek taraflı yüz felci ve panoftalmitis ileSerebrokortikal Nekrozdan
Ateş, tek taraflı yüz felci, panofalmitis, daha akut ve genel durumunun kötü olmasıylaCoenurus Cerebralisden
Eksitasyon bulgularının olmamasıyla, belirgin dönme ve başın yukarı kaldırılmasıylaKuduzdan
Ateş, dönme hareketi, tek taraflı yüz felci ve panoftalmitis ileKurşun Zehirlenmesinden

Listeria etkenleripenisilin G, amoksisilin, sefalotin, eritromisin, vankomisin, rifapisin, gentamisin, kanamisin, trimetropin, sulfisoksazol, kloramfenikol, ampisilin, oksitetrasiklinkullanılabilir. Listeria etkenin duyarlı olduğu antibiyotikler yüksek dozda en az 5-7 gün kullanılır. Konjuktivitis olaylarında göz pomadı kullanılır. Vitamin mineral takviyesi yapılır.

Korunma

Koyunlarda Listeriosis görülen yerlerde silaj miktarı azaltılır. Silajın toprakla kontaminasyonu engellenmeli ve hava ile temas eden kısımları yedirilmemelidir. Koyunlar için aşısı mevcuttur.

ETİKETLER:

NELER SÖYLENDİ?